Some & Any

Some

Türkçe’de “biraz”, ”bazı”, kimi”, “birkaç” gibi anlamlara gelen ayrıca sayılabilen ve sayılamayan isimlerle birlikte kullanılabilen “some” günlük konuşmalarda sıkça karşılaşabileceğimiz kelimelerden biridir. Kullanımı cümle yapısına ve duruma göre değişiklik gösterebilir. Sayılabilen isimlerle birlikte kullanıldığında “birkaç, bazı, kimi” sayılamayan isimlerle ise “biraz” anlamlarını verir. Doğal olarak sayılabilir isimlerin önüne geldiğinde isimler çoğul, sayılamayan isimler ise mecburen tekil olarak kalır. “Some” yapısı ve cümleye kattığı anlam nedeniyle bazı istisna durumlar hariç çoğunlukla olumlu cümlelerde kullanımı söz konusudur. “Some” nin kullanıma örnek verecek olursak:

With countable nouns Sayılabilen isimlerle

I have got some questions for you. Sana birkaç sorum var?

They have already gotten some offers to buy their car. Arabalarını almak için onlara birkaç teklif geldi bile.

I went to the cinema with some of my friends yesterday. Dün birkaç arkadaşım ile sinemaya gittik.

I think I’d better put some flowers on the table. Masanın üzerine birkaç çiçek koysam fena olmaz sanırım.

Some students only come to school because they want to have fun, not because they want to learn. Bazı öğrenciler okula öğrenmek istedikleri için değil, eğlenmek istedikleri için geliyorlar.

It’s natural for some trees to lose their leaves in the autumn. Bazı ağaçların sonbaharda yaprak dökmeleri doğaldır.

 

With uncountable nouns Sayılamayan isimlerle

I need to buy some food for the cat. Kediye biraz yiyecek bir şeyler almalıyım.

There’s some butter in the fridge. Dolapta biraz yağ var.

I said it was a good idea to take some cash with us. Yanımıza biraz para almanın iyi bir fikir olduğunu söylemiştim.

They are looking for someone with some experience. Biraz tecrübeli birisini arıyorlar.

The doctor gave my son some medicine for his throat. Doktor oğluma boğazı için biraz ilaç verdi.

 

Interrogative and negative form Soru ve olumsuz şekli

“Some” nin bazı durumlarda soru ve olumsuz cümlelerde kullanıldığı da görülebilir. Soru cümlelerinde kullanılması söz konusu olduğunda sorulara genellikle “evet” veya “hayır” ile cevap verilebilir ve bu durumlarda çoğunlukla soruyu soran kişi evet cevabını bekliyordur. Örneklerle bu durumu daha iyi kavrayalım:
Have you got some milk? Biraz sütünüz var mı?
Jack, can you lend me some money for candy? Jack şeker için bana biraz para verebilir misin?
How about some help with that? Biraz yardıma ne dersin?
It was a very long journey and I’m dying of thirst. Have you got some water? Çok uzun yoldan geldim ve susuzluktan ölüyorum. Biraz suyunuz var mı?
“Have you got some water?” sorusunda dikkat edilmesi gereken nokta “some” nin buradaki kullanımı, soruyu soranın “evet” cevabını beklediğini göstermesidir. Bu konunun ilerisinde de göreceğiniz üzere bu cümlede “some” yerine “any” nin kullanılması durumda ise cümle her iki cevaba da açık bir soru anlamını taşır. “Evet” cevabının beklendiği “some” cümleleri için “some” nin “weak form” – “vurgusuz biçimi” diyebiliriz. Vurgusuz biçimde sayılabilen tekil isimler kullanılmazlar. Yani “I’m looking for some movie to watch” gibi bir cümle yanlıştır. Bunun yerine “I’m looking for a movie to watch” diyebiliriz. Vurgulu biçim – “strong form” için sorulara bakacak olursak şöyle bir örnek verebiliriz.
Why do some people get more mosquito bites than other people? Neden sivrisinekler bazı insanları daha çok ısırır?

 

“Some” nin olumsuz yapılarla kullanımı pek sık görülmez ancak yine de kullanılabilir;
I don’t like some of the movies he made. Bazı filmlerini beğenmiyorum (Burada anlam “filmlerinin birkaçını seviyorum ama hepsini değil. Örneğin; yaptığı 5 filimden 2 tanesini beğendim 3 tanesi sevmedim” olarak verilir.)
Daha sonra göreceğimiz “any” ile kullanıldığında ise:
I don’t like any of the movies he made. Hiçbir filmini beğenmiyorum. (Burada anlam ise “filmlerinin hiçbirini sevmiyorum hepsini beğenmedim” dir.)

 

Other related phrases Diğer ilgili kullanımlar

Bir teklif sunarken veya bir şey rica ederken kullanılan yapılarda ise “some” nin yer aldığını görebiliriz. İngilizce’nin yapısı gereği bu tür cümleler soru şeklinde olsalar bile anlamları tam olarak soru içermez. Türkçede de kullandığımız nazik cümle yapılarına benzerlik gösterir. Örneğin:
Would you like some more cake? Biraz daha kek alır mıydın(ız)?
May I have some of your time? Biraz vaktinizi alabilir miyim?

“Some” nin sayılarla birlikte kullanıldığı da olur, örneğin:
A structural survey revealed that some £25 million was needed for its restoration. Yapısal inceleme yenileme için 25 milyon sterlin civarında bir paraya gereksinim olduğunu gösterdi.
Some 70 percent of the oxygen we breathe is provided by underwater life. Soluduğumuz oksijenin %70 kadarı sualtındaki yaşam sayesinde sağlanmaktadır.
“Some” nin adıl – zamir olarak kullanımı da söz konusu olabilir. Böyle durumlarda söz konusu isim zaten biliniyordur veya neyin kastedildiği konuşmadan çıkartılabilir.
I have just made a pot of tea. Would you like some? Yeni çay demledim. Sende biraz ister misin?

Burada kastedilen bir grup insan da olabilir.
Some say the world will end in fire, some say in ice. Kimi der ki dünya ateşten gidecek, kimi der buzdağına dönecek. (Fire and Ice by Robert Frost)

Some of
Bir bütünün parçasını ifade etmek için “some of” kullanılabilir. “Some of” tan sonra işaret veya kişi zamirleri gelebilir. Aşağıda örneklerini bulabilirsiniz:
He said after the exam that he wasn’t sure about some of the answers. Sınavdan sonra cevaplardan bazılarından emin olmadığını söyledi.
She’s not that funny but some of her jokes were very funny. Komik birisi sayılmaz ama şakalarından bazıları çok komikti.

Typical errors Genel hatalar

“Some” nin kullanımda genelde yapılan hatalardan bazılarını daha önce vermiş olsak da tekrar hatırlatmakta fayda var.

Sayılabilen tekil isimlerle “some” kullanılmaz.
Employees were asked to produce a brochure about the company’s history. Çalışanlardan firmanın geçmişi hakkında bir broşür hazırlamaları istendi. ( some brochure: yanlış)

Sayılamayan isimlerden önce “some” kullanılabilir, “a” veya “an” kullanılmaz.
I am looking for some accommodation around the Sericas area. Sericas civarından bir yer bakıyorum. (an accommodation: yanlış)

Diğer yanlış kullanım örnekleri:

 

Were there any changes lately? Son zamanlarda değişiklik var mıydı?
No, there weren’t any. Hayır, hiç yoktu.
(No, there weren’t some: yanlış)

We got away for a few days. Birkaç günlüğüne uzaklaştık.
(For some days: yanlış)

 

Any

“Hiç, hiçbir” anlamlarında kullanılan “any” kelimesi “some” nin aksine hem sayılabilen hem de sayılamayan isimlerle birlikte kullanılabilir. Sayılabilen bir ismin önüne geldiğinde isim çoğul halde, sayılamayan ismin önüne geldiğinde ise haliyle isim tekil durumda olması gerekir. Olumsuz yapılarda ve soru cümlelerinde kullanımı oldukça sık görülen “any” nin örneklerini aşağıda bulabilirsiniz.

Have you got any money? Hiç paran var mı?
If you need any further information please contact us. Eğer başka herhangi bir bilgiye ihtiyaç duyarsanız lütfen bizimle iletişime geçin.
Have you got any brothers or sisters? Hiç abin, ablan, kardeşin var mı?
There aren’t any chocolate bars left. Hiç çikolata kaldı mı?

“Any” nin iki farklı biçimde kullanımı söz konusudur. Vurgulu ve vurgusuz biçimlerde karşımıza çıkabilir. Ayrıldıkları noktaları örneklerde görebilirsiniz.

Vurgusuz biçimi genellikler miktarı belirli olmayan isimler için kullanılır. Soru ve olumsuz cümlelerde kullanılabilir. Olumlu cümlelerde ise “any” değil “some” kullanılır.

Have you got any questions?

I haven’t got any questions.

I’ve got some questions.

(I’ve got any questions: yanlış)

 

Vurgusuz “any” sadece sayılamayan veya çoğul isimlerle kullanılır.

Do I need to get any water for this? Bunun için su getirmem gerekiyor mu? Sayılamayan isim “water”

There aren’t any clean spoons in the kitchen table. Mutfak tezgâhında hiç temiz kaşık yok Çoğul isim “knives”

 

Vurgulu “any” ise “hangisi olduğu veya ne olduğu fark etmez” gibi bir anlam verir. Sınırsız olan şeyler için genellikle olumlu cümleler içinde her türlü isim için kullanılabilir.

Please contact us via e-mail or telephone for any information about our services. Servislerimiz hakkında her türlü bilgiyi edinmek için lütfen telefon veya elektronik posta yoluyla bizimle iletişime geçin.
Sayılamayan isim “information”

My travel companion was happy to go to any destination with me. Seyahat arkadaşım benimle her hangi bir yere gitmeye razıydı. (neresi olursa) Sayılabilen tekil isim “destination”

Is there any form of agreement as to who owns what share in the property? Mülkiyette kimin ne kadar payı olduğuna dair her hangi bir şekilde anlaşma söz konusu mu? Sayılabilen tekil isim “form”

Are there any colours we can’t see? Göremediğimiz hiç renk var mı? Sayılabilen çoğul isim “colours”

 

“Any” nin adıl, zamir olarak kullanımı da söz konusu olabilir. Böyle durumlarda söz konusu isim zaten biliniyordur veya neyin kastedildiği bellidir.

Have you got some 50 kuruş on you? Üstünde 50 kuruş bozukluk var mı?

Sorry, I don’t think I have any.

Did they have any news for you?

No, they didn’t have any.

Those pancakes were delicious don’t you think? Gözlemeler lezzetliydi öyle değil mi?

I don’t know. I didn’t get any. Bilmem, ben onlardan hiç alamadım.

 

Any of

“Any of” tanımlıklardan, işaret ve kişi zamirlerinden ve iyeliklerden önce gelerek genellikle “herhangi bir” anlamını verir:
Have you visited any of these movie locations? Bu film mekânlarından herhangi birine gittin mi?

(any these movie locations: yanlış)

 

“Some of” ta olduğu gibi “any of” da bir bütünün parçasını ifade etmek için kullanılabilir.

Are any of you interested in going skiing? Kaymaya gitmek isteyen var mı aranızda? (Sizden herhangi biri)

I couldn’t answer any of the exam questions. Sınav sorularının hiçbirini cevaplayamadım.

I really didn’t understand any of their work. Gerçekten yaptığı çalışmalardan hiçbirini anlamadım.

 

“Not any” ve “no”

“Any” tek başına olumsuzluk belirtmez. “No” ile aynı anlamı vermesi için olumsuz bildiren bir yapı içerisinde kullanılması gerekmektedir. Aşağıda bunun örneklerini görebiliriz

There aren’t any seats left. All of them are already booked. Hiç koltuk kalmamış, hepsi çoktan ayırtılmış.
There are no seats left. All of them are already booked. Hiç koltuk kalmamış, hepsi çoktan ayırtılmış.
She hasn’t got any space for her clothes. Elbiselerini koyacak hiç yeri kalmadı.
She has no space for her clothes. Elbiselerini koyacak hiç yeri kalmadı.
There weren’t any unexpected problems so we finished the job on time. Beklenmedik bir problem olmayınca işi zamanında bitirdik.
There were no unexpected problems so we finished the job on time. Beklenmedik bir problem olmayınca işi zamanında bitirdik.

 

“Any” mi “every” mi?

Her ikisi de bir grup içindeki tümden, her şeyden bahsedilirken kullanılır fakat anlamları tam olarak aynı değildir.

Any student can easily access online library services. = Every student can easily access online library services.

Her öğrenci çevrimiçi kütüphane hizmetine erişebilir.

Yukarıdaki cümleler bağlamında incelediğimizde aynı gibi gözükseler de “every” bir şeyin sayısal olarak tümünü tamamını, hepsini ifade ederken “any” bunlardan sadece bir tanesini kasteder. “Every” için “her”, “any”  için ise “bir” olarak karşılık bulunabilir. Aşağıdaki örnekleri inceleyerek farkı görebilirsiniz.

 

I can go to the movies with you any evening. Herhangi bir akşam seninle sinemaya gidebilirim.

I can go to the movies with you every night. Her akşam akşam seninle sinemaya gidebilirim.

 

“Any” nin karşılaştırma sıfatları ile de kullanımı söz konusudur. Ancak bu başka bir konuda ele alınacağı için burada sadece birkaç örneğe yer verilmiştir.

You can’t get there any faster than this. This is the fastest way to reach there. Oraya bundan daha hızlı gidemezsin. Oraya ulaşmanın en hızlı yolu bu.
I thought that exam couldn’t get any harder than that. Sınavın bundan daha zor olamayacağını düşünmüştüm.

 

Typical errors Genel hatalar

“Any” nin kullanımda genelde yapılan hatalardan bazılarını daha önce vermiş olsak da tekrar hatırlatmakta fayda var.

Tekil sayılabilir isimlerle vurgusuz “any” kullanılmaz.
They already use a “cloud” based information system so they don’t need a main server. Zaten bulut tabanlı bir bilişim sistemi kullandıkları için bir ana sunucuya ihtiyaç duymuyorlar. (so they don’t need any main sunucu: yanlış)

“Bir grubun her bir üyesi, her biri” anlamında sayılabilen tekil isimler için “any” yerine “every” kullanılır.
His game room is awesome. It has every type of game equipment in it. Oyun odası muhteşem. İçinde her türlü oyun donanımı var. (It has any type of game equipment in it: yanlış)

 

“Any” tek başına cümlelerde kullanılmaz. “No” kullanılır yada “any” den önce “not” gibi bir olumsuzluk kelimesi kullanımı gereklidir.

There were no wars between two sides since 1979.
There weren’t any wars between two sides since 1979. 1979’den beri iki taraf arasında hiç savaş olmamıştı.
(There were any wars: yanlış)
Bir şeyin belirsiz miktarına ilişkin cümlelerde sayılabilir isimlerden önce “any” yerine “some” kullanılır.

I going to purchase some sporty shoes this week. Bu hafta spor ayakkabısı alacağım.
(I going to purchase any sporty shoes this week: yanlış)

Some? / Any? / A-An?

Have you got any interesting books? İlginç kitapların var mı?

Have you got a book or a pencil in your rucksack? Çantanda bir kalem mi yoksa bir kitap mı var?

Is there any milk in the kitchen? – Yes, there is some. Mutfakta süt var mı? – Evet, biraz var.

Is there any tea in the cup? – No, there isn’t any. Fincanda hiç çay var mı? – Hayır, hiç yok.

That was an interesting movie, don’t you think? Çok ilginç bir filmdi öyle değil mi ne diyorsun?

Have Smith’s got any children? Smithlerin çocuğu yok mu?

I’m having some tea with biscuits. Would you like some? Çayla bisküvi yiyeceğim, sende biraz alır mısın?