Noktalama – Dilbilgisi Terimleri / Punctuation – Grammatical Terms

Dilbilgisi Terimleri isimli konularda İngilizce dil bilgisi kapsamında terim ve tanımları ele alacağız. Aşağıda noktalama (punctuationile ilgili hazırladığımız konu anlatım ve ilgili örnekleri bulabilirsiniz.

Anlaşılabilirliği artırmak için yazıda kullanılan harf dışı işaretlere punctuation yani noktalama denir. Genel olarak noktalama işaretleri okuyucuya hangi kelimelerin bir grup olduğunu, nerede duraksanması gerektiğini göstererek kavramaya yardımcı olur. Aşağıda noktalama işaretlerinin bir listesi verilmiştir.

çizgi, kesik çizgi (–, —)
iki nokta üst üste (:)
kesme işareti (‘)
nokta (.)
noktalı virgül (;)
parantez (köşeli) ( [ ] )
parantez (yuvarlak) ( ( ) )
soru işareti (?)
tırnak işareti (“”)
tire (-)
üç nokta (…)
ünlem işareti (!)
virgül (,)

Bu noktalama işaretlerin bazıları aşağıda örnekleri ile açıklanmıştır, inceleyiniz.

Apostrophes – Kesme İşareti
Bu noktalama işaretinin kullanıldığı yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Aitlik göstermek için;
a cat’s toy                           | two cats’ toy
bir kedinin oyuncağı       | iki kedinin oyuncağı

Zaman ifadelerinde;
a day’s pay                         | three week’s holiday
bir günlük ücret               | üç haftalık tatil

Kısaltmalarda
isn’t | don’t | haven’t

  • Kullanılmadığı yerler
    Çoğulları belirtmek için;
    two dog’s | three cat’s

Herhangi bir s harfinden önce;
He like’s dogs.

Colons – İki Nokta Üst Üste
Bu noktalama işaretinin kullanıldığı yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Bir cümleyi uzatmak, daha önce söylenilmiş bir şeyin üzerine ekleme yapmak için kullanılır;
This relationship needs just one personal trait: loyalty
Bu ilişkinin ihtiyacı olan tek bir şey sadakat.

Bir giriş sözünden sonra;
I’ve purchased the following: cheese, milk and a loaf of bread.
Şunları aldım: peynir, süt ve bir somun ekmek.

Referans, saatler ve başlıklarda;
Read Hud 11:115 before 07:30

Alıntılarda;
He turned to her and asked: “Can I tell you a secret?”
Ona döndü ve: “Sana bir sır vereyim mi?” diye sordu.

Commas – Virgül
Bu noktalama işaretinin kullanıldığı yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Bir durumu izah ederken, açıklama getirirken;
Now he is older, he understands.
Şimdi büyüdü, anlar.

Ancak, dolayısıyla ya da sonuç olarak gibi geleneksel ifadelerden sonra;
However, I don’t agree with you now.
Ancak, şimdi seninle aynı fikirde değilim.

Bir seslenmeden (nida) sonra;
Philippe, that’s correct!
Philippe, cevabın doğru!

İki bağımsız tümceyi birbirine bağlarken;
He likes ice-cream, and he likes pies.
Dondurmayı seviyor, tarları da sever.

Parantez olarak;
John and Jack, who live next door, love my apple tart.
Yan komşumuz John ve Jack elmalı turtama bayılıyor.

Listedeki öğeleri ayırmak için;
Jam, bread, and honey
Reçel, ekmek ve bal

Uzun bir özneden sonra;
Number 3, 5, 7 and 11 are essential requirements.
3, 5, 7 ve 11 olmazsa olmaz gerekliliklerdir.

Sayılarla;
3,798 | 9,999

İsmin hitap edilmesinde;
I know your dad, John. I know him very well.
Babanı tanıyorum, John. Hem de çok iyi tanıyorum.

Bir alıntıdan önce;
He asked, “Did you know?”
“Biliyor muydun?” diye sordu.

Hyphens – Tire
İki şeyi bağlamak için kullanılan bu noktalama işaretinin kullanıldığı diğer yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Birleşik sıfatlardaki kelimeleri birleştirmek için;
six-foot table                    | silver-service tray
iki metrelik masa             | gümüş servis tepsisi

Birleşik isimlerdeki kelimeleri birleştirmek için;
father-in-law     | check-in
kayınpeder        | kayıt

Bazı öneklerde;
de-ice                   | non-smoker
buz çözme          | sigara içmeyen

Parentheses (round) – Yuvarlak Parantez İşareti
Bu noktalama işaretinin kullanıldığı yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Fazladan bilgi eklemesinde bulunmak için;
Yuri Alekseyevich Gagarin (the first human to journey into outer space) was a Russian Soviet pilot and cosmonaut.
Dış uzaya çıkan ilk insan olan Yuri Alekseyevich Gagarin Sovyet Rusyalı bir pilot ve kozmonottu.

Çoğul seçenekler söz konusu olabileceği durumlarda;
Please read the number(s) below.
Lütfen aşağıdaki numarayı okuyunuz.

Parentheses (square) – Köşeli Parantez İşareti
Bu noktalama işaretinin kullanıldığı yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Alıntıyı daha belirgin kılmak ya da alıntıdaki bir bölümü değiştirmek için;
If you don’t like them [my rules], well, you know where the door is.
Eğer bunlardan [kurallarımdan] hoşlanmadıysan kapının yerini biliyorsun.

Full Stop – Nokta
Bu noktalama işaretinin kullanıldığı yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Bildirim cümlelerinin sonunda;
I like cats.Kedileri severim.

Zorlayıcı, şiddetli olmayan nazik emir cümlelerin sonunda;
Drive to the crossroad and then turn right.
Dört yola kadar sürün ve sonra sağa dönün.

Kısaltmalarda;
K.K.T.C | Prof.

Semicolons – Noktalı Virgül
Bu noktalama işaretinin kullanıldığı yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Listedeki öğelerin virgüllü olduğu durumlarda;
Jennifer, the officer in charge; Carl, the chef; and Buck, the dog.

Cümle içindeki geçişleri yumuşatmak için, özellikle as a result ya da however gibi kelimeler söz konusu olduğunda;
It was very hot; however we still enjoyed it.
Çok sıcaktı ama yine de eğlendik.

İki cümleyi birleştiren bağlaçlardan önce;
Yesterday, it was to our surprise, rainy; but today, as expected, it’s sunny.
Dün yağmurun yağmasına şaşırmıştık ama bugün beklediğimiz gibi hava güneşli.

Quotation Marks – Kesme İşareti
Bu noktalama işaretinin kullanıldığı yerler aşağıda örneklendirilmiştir.

Söylenilen ya da yazılan kelimeleri tam olarak göstermek için;
George Jean Nathan said: “Love demands infinitely less than friendship.”
George Jean Nathan “Aşk, arkadaşlıktan çok daha azını ister” demiştir.

Kitap, oyun ya da gemi gibi şeylerin isimleri söz konusu olduğunda;
My favourite Soviet fighter aircraft is “Fritz” which was produced shortly after World War II.
İkinci Dünya Savaşı’ndan hemen sonra üretilen “Fritz” en sevdiğim Sovyet savaş uçağıdır.

‘Sözüm ona’ ‘denilen’ anlamında;
His “mates” was looking to the door during his speech.
O konuşurken sözüm ona arkadaşları kapıya bakıyordu.